اندازهی اصلی
حضرت احمد بن موسی (ع) یا همان شاهچراغ خودمان فرزند امام موسی کاظم (ع) و برادر امام رضا (ع) است. مادرش به "ام احمد" مشهور بود و به نقل از علامه مجلسی در "مرآه العقول"، از داناترین، پرهیزگارترین و گرامیترین زنهای حضرت و مورد اعتماد ایشان بود.
همانطور که حتما این مطلب رو در سخنرانی آقا در سال ۸۷ در دیدار عمومی با مردم شیراز هم شنیدید، در کتاب "ارشاد" شیخ مفید دربارهی حضرت احمد بن موسی (ع) آمده که وی فردی بخشنده، دارای جلالت مقام و منزلت و با ورع بود و حضرت موسی بن جعفر علیه السلام او را دوست داشت و بر دیگر خویشاوندان و فرزندان مقدم میداشت.
بعد از شهادت امام موسی کاظم (ع) مردم مدینه با توجه به شناختی که از حضرت احمد بن موسی (ع) داشتند نزد ایشون اومدن تا به عنوان امام هشتم با او بیعت کنند اما حضرت شاهچراغ میفرمایند که برادرم رضا (ع) بعد از پدرم ولی خداست و اطاعت از وی از جانب خدا و رسول، بر من و شما واجب است. بعد از اون مردم به همراه احمد بن موسی (ع) خدمت امام رضا (ع) میرسند و با ایشون بیعت میکنند. امام رضا (ع) هم در حق برادرشون دعا میکنن: «همچنانکه حق را پنهان و ضایع نگذاشتی، خداوند در دنیا وآخرت تو را ضایع نگذارد.»
در حالی که مردم آمادهی بیعت با حضرت شاهچراغ بودند و آمادگی پذیرش ایشون رو به عنوان امام هشتم داشتند احمد بن موسی (ع) مردم رو به امام منتخب از جانب خدا ارجاع میدن. عملی که حقیقتا احتیاج به تقوا و مبارزه با نفس داره. از این رو ایشون رو "امین ولایت" هم میگن که به نظرم همین رفتار حضرت شاهچراغ به تنهایی ایشون رو لایق بیشترین تجلیل و تکریم میکنه و باید بیشتر از اینها بهش پرداخته بشه.
این رفتار رو مقایسه کنید با رفتار جعفرکذاب بعد از شهادت امام حسن عسکری (ع)...
بعد از اینکه امام رضا (ع) علیرغم میل باطنیشون از مدینه به طوس سفر کردند، حضرت احمد بن موسی (ع) هم از مدینه حرکت کردند تا از طریق شیراز به طوس عزیمت کنند، در بعضی منابع [تحفه العالم فی شرح خطبه المعالم] آمده که این سفر در زمان حیات امام رضا (ع) و برای دیدار با اون حضرت صورت گرفته و در بعضی دیگر [حیاه الامام موسی بن جعفر و اعیان الشیعه] تاریخ این عزیمت احمد بن موسی (ع) از مدینه به طوس پس از شهادت حضرت امام رضا (ع) نقل شده. (عزیمت حضرت شاهچراغ بین سالهای ۱۹۸ الی ۲۰۳ ه.ق آمده و شهادت امام رضا (ع) در سال ۲۰۲ ه.ق اتفاق افتاده) به نظر میرسه حضرت شاهچراغ در طول سفر متوجه شهادت برادرشون شده باشند.
هر چه که بوده ایشون به همراه نزدیکان و جمعی از محبان اهل بیت به سمت طوس حرکت میکنند. آمده که در مسیر هم دوستداران اهل بیت به کاروان اضافه میشدند و وقتی کاروان به نزدیکی شیراز رسیده حدود پانزده هزار زن و مرد در اون حضور داشتن.
این اخبار و این کاروان عظیمِ شیعیان محب اهل بیت، مامون رو میترسونه و او دستور میده که قافله به هرجا که رسید حاکم اونجا اجازهی ادامهی حرکت بهشون نده و اونا رو به مدینه برگردونه.
دستور مامون قبل از رسیدن قافله به شیراز، به دست حاکم فارس؛ «قتلغ» میرسه و او هم در صدد اجرای دستور برمیاد و در هشت فرسنگی شیراز به مصاف حضرت شاهچراغ و یارانش میره. احمد بن موسی (ع) با دیدن سپاهی که قصد سد کردن راهشون رو داره به یارانش میگه که هر کس میل به بازگشت به مدینه داره و یا راه فراری میشناسه میتونه بره.
درگیری شروع میشه و بعد از چند نوبت جنگ و شکست سپاهیان قتلغ، اونها دست به خدعه میزنن و تعدادیشون به صورت گروه گروه در شهر مخفی میشن و بعد از اینکه سپاه احمد بن موسی (ع) صف دشمن رو میشکنن و به تصور پیروزی وارد شهر میشن، توسط همون افرادی که در شهر مخفی شده بودن مورد حمله قرار میگیرن و هریک از یاران به طریقی به شهادت میرسند.
دربارهی چگونگی شهادت خود حضرت در کتاب هدیه احمدی آمده که: «... مردمان روباه صفت و نیرنگ ساز که از پیش او فرار نمیکردند از دم تیغش به هلاکت میرسیدند و چون به محله دُزَک رسید، ظالمی از عقب ضربتی بر فرق همایونش زد که تا دامنه ابرو را بشکافت و چند زخم کاری دیگر از عقبسر، بر بدن شریفش مستولی گردید و در چنین احوال باز کفار بیرحمی را که در کمال بیغیرتی به حضرتش حمله میبردند از خود دور ساخته، مردانه و با شجاعت از خود دفاع مینمودند. تا از بازار سوق المقازان عبور فرموده و به همین موضع که اکنون تربت مقدس آن بزرگوار است رسیدند و از کثرت زخم و جراحات و خون که از رگهای مبارکش بیرون شده بود با حالت ضعف از پای درآمده و اشقیاء کفار بر گردش مجتمع و آنحضرت را شهید ساختند.»
نحوهی شهادت احمد بن موسی (ع) و یارانش شباهتهایی با واقعهی کربلا داره مثل:
- بسته شدن راه کاروان
- اجازهی حضرت به یاران برای ترک لشکر قبل از درگیری
- همراهی خانواده و به خصوص حضور حضرت سید علاالدین حسین (ع) برادر شاهچراغ به عنوان یکی از سرداران سپاه
- تنها ماندن و محاصره شدن حضرت در آخرین لحظات و شهادت.
دربارهی زمان و نحوهی پیدا شدن قبر حضرت اختلاف نظر تاریخی وجود داره، تنها به این بسنده میکنم که از اطلاعاتی که موجود هست قبر حضرت بین ۱۰۰ تا ۴۵۰ سال مخفی بوده و بعد از این مدت و کشف اون، به کمک نوری که از اون ساطع بوده، بدن ایشون همچنان سالم بوده...
آنان که سر به زیر آستان حیدرند ؛ مدیون خانوادهی موسی بن جعفرند ...
*کلیه بخشهای تاریخی و روایی این مطلب از کتاب بارگاه نور، نوشتهی محمد حسین رستگار، چاپ انتشارات ادیب مصطفوی برگرفته شده است.
گاهنوشت, نوشته شده توسط مهدی , سه شنبه 12 مهر 1390- ساعت 05:48 ق.ظ